PIĄTE URODZINY ARCHEOWIEŚCI

Pięć lat temu reaktywowaliśmy portal Archeowieści. Wtedy też pojawił się nasz pierwszy popularnonaukowy wpis „Unikatowa dłubanka z Lubanowa” autorstwa prof. Bartosza Kontnego, dziekana Wydziału Archeologii UW, jednego z pomysłodawców owej reaktywacji. 

Pięć lat temu, tym właśnie wpisem przekształciliśmy wieloletnie dzieło pasjonaty Wojciecha Pastuszki w serwis press release Wydziału Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego. 

 

Dokładnie pięć lat temu, tym właśnie działaniem, podjęliśmy się zadania, które mówiąc krótko, było (i jest) dość karkołomne…

Jak bowiem w świecie krótkich, chwytliwych form audiowizualnych, fast (FAST!) newsów
i tego, że każdy w Internecie jest najmądrzejszy, przebić się tekstami pisanymi przez bardzo specyficznych autorów – badaczy, naukowców-geaków, członków środowiska, które nad jednym zdaniem potrafi debatować miesiącami??? 

 

Po pięciu latach możemy powiedzieć szczerze, że TRUDNO! 😅

Redaktor naczelna Archeowieści, dr Julia M. Chyla, tłumacząca członkom redakcji, jak balansować między rzetelnością przekazu a jego atrakcyjnością.  Koloryzowane.
© Archeowieści

Mimo to, zupełnie niezrażeni, przebijaliśmy się w ostatnich pięciu latach przez czeluści Internetu oraz mediów społecznościowych niczym czołg informacyjny, czytając przy tym różne opinie na nasz temat, a mimo to publikując ponad 600 postów oraz docierając do 350 000 czytelników. 

 

I choć nie zawsze byliśmy „łatwi” w odbiorze, i choć nie zawsze było nam po drodze
z czytelnikami, to z pewnością byliśmy (i jesteśmy) konsekwentni.
I z tej właśnie konsekwencji jesteśmy dzisiaj chyba najbardziej dumni.

 

Archeowieści stały się bowiem miejscem, gdzie możecie znaleźć historie wydobyte
z przeszłości – opowiedziane przez tych, którzy sami je wydobyli. 

Historie nie tylko „klikalne”, ale również takie, które rzadko trafiają na pierwsze strony gazet. 

 

Wszystkie: 

  1. pozbawione przy tym sensacyjnej otoczki (typu „Archeolodzy nie wierzyli własnym oczom”, „Znalezisko, które zmienia bieg historii”, „Średniowieczny nocnik zablokował prace na trasie S17”),
    2) opatrzone literaturą i linkami odsyłającymi do wyjaśnień,
    3) wzbogacone ilustracjami własnymi autorów badań,
    4) poświęcone aktualnym lub archiwalnym badaniom polskich archeologów,
    czy też
    5) oparte na najnowszych wynikach badań publikowanych w różnych międzynarodowych wydawnictwach, niekoniecznie pojawiających się/widocznych
    w mediach głównego nurtu. 

Każda z nich dostępna w modelu open access i gotowa do powielania. 

Czy zatem brak spektakularnych zasięgów i wysokich wskaźników krótkofalowych bardzo nas zraził? 

 

I tak, i nie. Przecież każdy twórca chciałby w końcu zostać viralem! 

Obrona doktorska Adama Budziszewskiego, zastępcy redaktor naczelnej. Najbardziej popularny post Archeowieści w pięcioletniej historii działalności… Przyczyn dopatrujemy się w niewątpliwym uroku osobistym tegoż redaktora.
© Archeowieści

Cierpkie czasem losy naszych postów sprawiły jednak, że zaczęliśmy szukać nowych sposobów dotarcia do odbiorcy. 

W 2022 roku zaczął z nami działać grafik, który wprowadził nas w erę “okładkową”. W 2023 roku natomiast na okładkach zaczęły być ukazywane nie tylko zabytki, ale również i obrazy sztucznej inteligencji, co miało po części (przynajmniej w naszej opinii) pobudzić czytelników do żywszych reakcji związanych z wykorzystaniem tychże narzędzi do obrazowania przeszłości. 

Grafik, dźwiękowiec, montażysta – człowiek orkiestra, czyli Konstanty Kowalewski i wybór stworzonych przez niego archeowieściowych okładek.
© Archeowieści

W 2025 roku ruszyliśmy natomiast z Podcastem Archeologicznym, w którym poruszyliśmy bardzo egipskie zagadnienia. (Nowe odcinki czekają już na nagranie, bądźcie zatem z nami!)

Pierwszy odcinek Podcastu Archeologicznego i jego pięć (!) uczestniczek. Od lewej: dr Marta Kaczanowicz (z córeczką), dr hab. Dobrochna Zielińska oraz Ola Cetwińska z redakcji Archeowieści (również z córeczką).
© Archeowieści

Wszystko to skłoniło nas również do patrzenia na komunikację popularnonaukową nie tylko jako narzędzie, ale również i zjawisko. W efekcie naszych prób, błędów i licznych dyskusji, narodziły się nawet dwa projekty naukowe poświęcone temu tematowi, które aktualnie skrupulatnie, choć powoli, realizujemy. 

Plakat projektowy do badań nad wykorzystaniem obrazów AI w wizualizacji zagadnień archeologicznych.
© Archeowieści

I choć ich wyniki pokazały nam, że postem, który cieszy się u nas niekończącą się popularnością są „Anunnaki – bogowie z kosmosu?”, to wciąż nie zachwiały naszej pewności w to, że w Internecie jest miejsce dla różnych form popularyzacji wiedzy
i wymiany informacji.

A poniżej ujawniamy najlepsze z najlepszych, czyli…

Wasze ulubione, czyli Top 10 polskojęzycznych postów

1 Anunnaki – bogowie z kosmosu?
2 Stonehenge pod ostrzałem: tajemnice prehistorycznego kompleksu
3 1739 p.n.e. – rok upadku cywilizacji sumeryjskiej
4 Pochodzenie Indoeuropejczyków – nowe dane paleogenetyczne
5 DNA zdradza, skąd pochodzą Etruskowie
6 Powrót mumii czyli wiele hałasu o nic
7 Wojowie i łucznicy z Tollense. Co groty strzał mówią nam o pochodzeniu ludzi?
8 Lek, trucizna, narkotyk czy przypadek? Funkcja lulka czarnego w rzymskich Niderlandach
9 Drewno prawdę ci powie. Broń z jeziora Nidajno w świetle analiz antrakologicznych
10 Nowy, przełomowy sposób na odszyfrowanie pisma linearnego A

 

Dlatego nie poddajemy się! 

Ten portal nigdy bowiem nie miał być chwilowy. 

Miał trwać. 

Alegoria życia według Archeowieści.
© Archeowieści

I mimo przeciwności losu – trwa.

Przede wszystkim dzięki pracy wielu osób, wsparciu instytucji, kolegów z innych redakcji
i obecności tych, którzy zostali z nami na dłużej.

Dlatego też chcielibyśmy podziękować dzisiaj WSZYSTKIM! Zarówno tym, którzy byli tu
z nami od początku, jak i tym, którzy trafili do nas przypadkiem. 

To dzięki Wam przeszłość, o której tutaj piszemy jest widoczna!

 

Przed nami jeszcze wiele pracy, ale po pięciu latach jedno wiemy na pewno.
Przeszłość ma wiele do powiedzenia, wystarczy tylko dać jej przestrzeń. 

 

Zespół redakcyjny, 

Julia, Adam, Ola & Konstanty 

 

Zespół redakcyjny + 

Stephanie Aulsebrook, Miron Bogacki 

 

Zespół redakcyjny ++

Przemysław Trześniowski, Jerzy Oleksiak, Małgorzata Mileszczyk, Magdalena Kijewska, Dagmara Kulbicka

 

Zespół redakcyjny +++

Barbara Majchrzak, Agnieszka Janowska

 

Opieka merytoryczna i (nieustanne) wsparcie 

Arkadiusz Sołtysiak

 

 

Hej, hej, ale żeby nie było tak patetycznie! 

 

Z tego miejsca chcielibyśmy szczególnie podziękować kilku ważnym dla nas osobom
i instytucjom! 

Po pierwsze, Wojciechowi Pastuszce za stworzenie tak wyjątkowego miejsca, wieloletnie zaangażowanie, wizję i pasję. Z perspektywy czasu widać jeszcze wyraźniej, jak tytanicznej pracy i wielkiego serca wymagało prowadzenie takiej inicjatywy. Tym bardziej doceniamy (i podziwiamy) decyzję o przekazaniu jej dalej. 

Po drugie, prof. Arkadiusz Sołtysiak, który nie tylko był katalizatorem reaktywacji i jest naszym opiekunem, ale również był i wciąż jest jednym z naszych najbardziej poczytnych autorów! (PS: Na pewno nie jedno z Was nacięło się przy tym na jego Prima Aprilisowy żart!) 

Po trzecie, władze dziekańskie Wydziału Archeologii UW, a szczególnie prof. Bartosz Kontny oraz dr Michał Starski. 

By the way, czy wiecie, że dziekan Wydziału Archeologii UW, który nie tylko trzyma nad nami organizacyjną pieczę i wspiera nasze różnorodne działania popularyzacyjne oraz naukowe, publikuje również u nas masę swoich arcy ciekawych wyników badań? (Widzieliście z jakim poświęceniem testuje na sobie nurkowe atuty oliwy z oliwek sugerowanej w tym kontekście przez źródła antyczne??? Nie? To zmykajcie tu – „O starożytnych nurkach apnea. Część pierwsza – sekrety oliwy”)

Po czwarte, Koledzy Dziennikarze i Redaktorzy z zaprzyjaźnionych archeologicznych mediów – Archeologia Żywa, National Geographic, Poza Kontekstem – robicie wybitną robotę! Ogromnie cieszymy się, że czasem i nas powielacie!!!! 

And last, but not least… ogromne podziękowania dla (pracowników) Biblioteki Wydziału Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego, a przede wszystkim dla Pani Magdaleny Różyckiej, która w każdy poniedziałek i czwartek zapewnia widoczność naszych postów, szerując je na bibliotekowych fanpejdżach. DZIĘKUJEMY! 

Wszystkim na pewno nie damy rady podziękować taką (przydługą już i tak) formą. Słowa podziękowania kierujemy jednak również do prof. Dariusza Manasterskiego, naszego sympatyka i wielokrotnego pomocnika, dr Nazarija Buławki, za support w zakresie automatyzacji, dr Alex Grzegorskiej za teksty, wsparcie i pomysły na usprawnienie działań, IDUB UW za finansowanie naszych licznych działań, a przede wszystkim WIELU AUTOROM, na różnych etapach kariery, którzy poświęcają czas, by podzielić się na łamach Archeowieści efektami swoich badań. 

 

CZAPKI Z GŁÓW!!!!!!

 

– I to byłoby chyba na tyle – powiedziała Ola. 

– Do zobaczenia za następnych 5 lat – zaśmiał się Adam. 

– Chyba, że wcześniej skończy się nam finansowanie – wtrąciła od razu Julia. 

– Podeślecie mi zaległą okładkę? – zapytał na koniec Konstanty. 

Panta rhei

Rozpowszechniaj

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *