Kategoria: Podcast

Opublikowane w

#cokryjeziemia: trzy kolejne historie z Lubelszczyzny

#cokryjeziemia wraca z kolejnymi opowieściami z Lubelszczyzny. Tym razem zaglądamy do Świeciechowa, gdzie powstawały imponujące długie ostrza krzemienne, do ukrytego w lasach Roztocza Ulowa oraz do Gródka nad Bugiem, którego historia obejmuje tysiące lat osadnictwa. Trzy miejsca, trzy różne historie i kolejne spojrzenie na archeologiczne dziedzictwo regionu. Wszystkie trzy poznacie w nowych odcinkach serii przygotowanej przez archeologów z UMCS.

Krzemień świeciechowski ze Świeciechowa, jedynej znanej dotąd pradziejowej kopalni krzemienia na Lubelszczyźnie. Źródło: UMCS
Krzemień świeciechowski ze Świeciechowa, jedynej znanej dotąd pradziejowej kopalni krzemienia na Lubelszczyźnie. Źródło: UMCS

Czytaj dalej „#cokryjeziemia: trzy kolejne historie z Lubelszczyzny”

Opublikowane w

Wikingowie i Piastowie. Handel, władza i dalekie kontakty

Cztery godziny o epoce wikingów? Wbrew pozorom jest o czym rozmawiać. I to nie tylko o samych wikingach.

Epoka wikingów trwała około trzech stuleci i zdecydowanie nie sprowadzała się do skandynawskich wojowników napadających na europejskie wybrzeża. To również historia kupców, rzemieślników i osadników, dalekosiężnego handlu, srebra i złota, niewolnictwa, powstawania nowych ośrodków władzy oraz kontaktów łączących Wyspy Brytyjskie, Europę Środkową, Ruś, Bizancjum i świat muzułmański. W niemal czterogodzinnej rozmowie można więc pozwolić sobie na spojrzenie znacznie szersze niż klasyczna opowieść o wyprawach wikingów.

Gościem rozmowy jest dr Piotr Pranke, historyk i adiunkt w Katedrze Historii Skandynawii i Europy Środkowo-Wschodniej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. W swoich badaniach zajmuje się m.in. wczesnośredniowiecznym handlem, Skandynawią, Europą Środkowo-Wschodnią oraz kształtowaniem się ówczesnych struktur władzy. Jest również autorem książki Dzieje wikingów. W rozmowie te zainteresowania spotykają się ze sobą bardzo wyraźnie: od pytania, kim właściwie byli wikingowie, szybko przechodzimy do znacznie szerszej historii wczesnośredniowiecznej Europy.

Wikingowie na tkaninie z Bayeux – jedna z najsłynniejszych średniowiecznych ilustracji związanych z epoką wikingów.
Tkanina z Bayeux, XI w., Wikimedia Commons, domena publiczna.

Czytaj dalej „Wikingowie i Piastowie. Handel, władza i dalekie kontakty”

Opublikowane w

PODCAST ARCHEOLOGICZNY, odcinek 3: Między Kaukazem a Araratem. O przeszłości i teraźniejszości Armenii

Z przyjemnością zapraszamy do odsłuchania trzeciego odcinku Podcastu Archeologicznego Archeowieści. W odcinku 3: Między Kaukazem a Araratem. O przeszłości i teraźniejszości Armenii. W tej rozmowie nie mówimy tylko o zarysie archeologii i historii Armenii. Patrzymy szerzej: na kraj położony na styku wielkich imperiów i stref wpływów, na przestrzeń naznaczoną współczesną geopolityką, napięciami regionalnymi, chrześcijańskim dziedzictwem i długim trwaniem lokalnych tradycji. Patrzymy szerzej: na kraj położony na styku wielkich imperiów, na przestrzeń naznaczoną współczesną geopolityką, napięciami regionalnymi, chrześcijańskim dziedzictwem i długim trwaniem lokalnych tradycji. Zapraszamy do odsłuchania rozmowy doktora Adama Budziszewskiego z profesorem Krzystofem Jakubiakiem.

Czytaj dalej „PODCAST ARCHEOLOGICZNY, odcinek 3: Między Kaukazem a Araratem. O przeszłości i teraźniejszości Armenii”

Opublikowane w

Protest środowiska naukowego „3% dla nauki, 100% dla Polski”

W dniu dzisiejszym o godzinie 13 pod Sejmem RP odbędzie się protest sektora nauki. 3% dla nauki, 100% dla Polski”. Redakcja Archeowieści, składająca się ze studentów, doktorantów i młodych naukowców w pełni popiera i przyłącza się do działań protestacyjnych.

Zapraszamy do podpisania petycji 


Czytaj dalej „Protest środowiska naukowego „3% dla nauki, 100% dla Polski””

Opublikowane w

Archeolog, zapinki i nieznane archiwum. Oskara Almgren i jego dzieło, służące archeologom do dziś!

Jak mówi dr Agata Chilińska-Früboes (Instytut Archeologii UJ) opowiadając o historii archeologii powinniśmy pokazywać twarze ludzi, którzy tworzyli jej zręby. Oskar Almgren. Postać szwedzkiego badacza z przełomu XIX i XX wieku, jest dziś znana wszystkim archeologom, a zwłaszcza studentom archeologii, którym jego typologia zapinek (fibul) z okresu rzymskiego i czasów tak zwanej wędrówek ludów przysparza często nie lada kłopotu.

Czytaj dalej „Archeolog, zapinki i nieznane archiwum. Oskara Almgren i jego dzieło, służące archeologom do dziś!”

Opublikowane w

Drugi odcinek Podcastu Archeologicznego. Od Hyksosów do Ptolemeuszy. 20 lat badań w Tell el-Retaba

Z przyjemnością zapraszamy na drugi odcinek Podcastu Archeologicznego Archeowieści. W odcinku 2: Od Hyksosów do Ptolemeuszy. 20 lat badań polsko-słowackich w Tell el-Retaba rozmawiamy o stanowisku położonym w Dolnym Egipcie, które przez kilkaset lat pełniło kluczową rolę militarną, osadniczą i administracyjną. Tell el-Retaba to miejsce, w którym historia wielkiej polityki splata się z codziennym życiem zwykłych mieszkańców. A wszystko to archeolodzy odczytują z odkrywanych murów fortecy, pozostałości domów, ceramiki oraz cmentarzysk.

Gośćmi rozmowy prowadzonej przez Adama Budziszewskiego są dr hab. Sławomir Rzepka oraz dr hab. Anna Wodzińska z Wydziału Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego.
 Czytaj dalej „Drugi odcinek Podcastu Archeologicznego. Od Hyksosów do Ptolemeuszy. 20 lat badań w Tell el-Retaba”

Opublikowane w

#cokryjeziemia Opowieści z Lubelszczyzny

Nowy cykl filmowy „Co kryje ziemia. Opowieści z Lubelszczyzny” pokazuje współczesną archeologię regionu bez mitu „poszukiwaczy skarbów”, za to z technologią, laboratoriami i codzienną pracą w terenie. To część projektu UMCS „Od epoki kamienia po Wielką Wojnę – archeologia Lubelszczyzny”, który ma popularyzować wiedzę o dziedzictwie archeologicznym i jego ochronie, a także opowiadać dzieje regionu w przystępnej formie krótkich odcinków.

Archeologia Lubelszczyzny na wyciągnięcie ręki! Naukowcy UMCS zachęcają do śledzenia swoich działańAutor: Instytut Archeologii UMCS/ Materiały prasowe
Archeologia Lubelszczyzny na wyciągnięcie ręki! Naukowcy UMCS zachęcają do śledzenia swoich działań
Autor: Instytut Archeologii UMCS/ Materiały prasowe

Czytaj dalej „#cokryjeziemia Opowieści z Lubelszczyzny”

Opublikowane w

Grodzisko średniowieczne w Spycimierzu

Co zostaje po grodzie, który przez stulecia znikał z krajobrazu, a dziś wraca dzięki archeologii? W dolinie Warty, tuż obok Spycimierza, pod polami kryje się średniowieczne grodzisko znane już ze źródeł z XI i XII wieku

W dwóch krótkich filmach prof. Jerzy Sikora opowiada o grodzisku w Spycimierzu i o znaleziskach z badań, które mają domknąć wieloletnią historię prac na tym stanowisku.

Gród spycimierski < Dywany kwiatowe na procesję Bożego Ciała w Spycimerzu

Czytaj dalej „Grodzisko średniowieczne w Spycimierzu”

Opublikowane w

Matka jest tylko jedna – o roli kobiet w kulturze Nubii

W świecie zdominowanym przez systemy patriarchalne, przykłady kultur, w których rola kobiet jest tak ważna są fascynujące, tym bardziej kiedy sięgają odległej wieków przeszłości. Takim przykładem jest kultura Nubii, obszaru położonego na południe od Egiptu, mającego długą i bogatą przeszłość. Nubia, nadal trochę w cieniu swojego sławnego północnego sąsiada, dzięki dekadom prac archeologów odsłania przed nami swe fascynujące oblicze, i mimo że była na początku postrzegana jako kulturowo zależna od Egiptu, jawi się coraz bardziej jako niezależna i odrębna kulturowo. 

Jednym z najbardziej charakterystycznych elementów tej kultury jest właśnie rola kobiet, szczególnie tych zajmujących wysokie pozycje społeczne. Tak jak w wielu kulturach Afryki, ale także w kulturze żydowskiej, to kobieta jest przekazicielką tradycji i to w żeńskiej linii dziedziczy się status społeczny. Mimo dogłębnych zmian politycznych i religijnych, pozycja kobiet na tych terenach trwa, i pokazuje ich silną pozycję w kulturze Sudanu.

Czytaj dalej „Matka jest tylko jedna – o roli kobiet w kulturze Nubii”

Opublikowane w

Kiedy zaczęły się wojny?

Archeologia wojny to dziedzina zajmująca się badaniem śladów wojen i konfliktów w przeszłości, od najdawniejszych czasów po współczesność . Analizuje ona zarówno aspekty psychologiczne i społeczne, jak i materialne pozostałości bitew, fortyfikacji i przemocy. W kontekście archeologii wojennej bada się różne rodzaje źródeł, w tym artefakty, krajobraz, a także teksty historyczne i relacje świadków.

W październiku 2025 roku na Wydziale Archeologii UW rozpoczynają się jednoroczne, podyplomowe studia „Archeologia wojny”.
Rekrutacja rusza już 19 sierpnia.
W związku z tym chcielibyśmy przypomnieć  podcast Archeologii Żywej „Kontekst” o archeologii wojny. Prof. Bartosz Kontny omawia zmieniające się metody badania i rozumienia wojen od prehistorycznych potyczek po współczesne konflikty. Dyskutowane są także ważne teorie, badania terenowe jak Tollense, aspekty psychologiczne wojny, oraz związane z nią rytuały i rozwój technologii wojskowe
Asyryjski relief przedstawiający rydwan
Domena publiczna

Czytaj dalej „Kiedy zaczęły się wojny?”