Kategoria: Archeologia Pradziejowa

Opublikowane w

Kosmopolityczne osiedle warzelników soli z epoki brązu w Brzeziu

W oficynie wydawniczej Profil-Archeo wyszła książka „Brzezie 17. Osada solowarska z późnej epoki brązu” autorstwa Karola Dzięgielewskiego z Instytutu Archeologii UJ. Publikacja została przygotowana w formule klasycznej monografii stanowiska archeologicznego w Brzeziu i ukazała się w ramach wydawanej od 2001 roku przez połączone krakowskie instytucje archeologiczne serii „Via Archaologica”. Na jej łamach autor wraz z grupą specjalistów udostępnia bogate źródła z epoki brązu pozyskane przez archeologów dwie dekady temu przed budową autostrady A4. 

Pozyskiwanie soli ze słonych źródeł, wypływających w epoce brązu (ok. 1200-1000 p.n.e.) w pobliżu dzisiejszego Brzezia koło Wieliczki, polegało na odparowywaniu wstępnie zagęszczonej na słońcu solanki przy użyciu naczyń ceramicznych i ognia.
© Szymon Bukowski, Profil-Archeo, na licencji CC-BY-NC 4.0

Czytaj dalej „Kosmopolityczne osiedle warzelników soli z epoki brązu w Brzeziu”

Opublikowane w

Plastyczne wyobrażenie ludzkiej postaci z Mirakowa-Grodna (stan. 6)


W trakcie badań archeologicznych (prowadzonych w latach 1997-2016) w obrębie pozostałości osiedla ludności kultury łużyckiej w okolicach Mirakowa-Grodna dwukrotnie natrafiono na ceramiczne fragmenty modeli ludzkich postaci. Na początku tego roku badacze z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu zaprezentowali proponowaną rekonstrukcje zabytku.

Czytaj dalej „Plastyczne wyobrażenie ludzkiej postaci z Mirakowa-Grodna (stan. 6)”

Opublikowane w

Sztuka naskalna – co chcieli nam powiedzieć ludzie prehistoryczni

Ludzie paleolityczni w pewnym „momencie” zaczęli czuć potrzebę tworzenia sztuki naskalnej: malowideł, rytów. Takie dzieła zaczęły pojawiać się mniej więcej w tym samym czasie (najstarsze wydatowane z dużą pewnością mają około 30-40 tysięcy lat) na właściwie wszystkich zamieszkałych przez ludzi kontynentach. Zwróćcie uwagę, że to sporo później niż samo pojawienie się człowieka rozumnego. To może oznaczać, że musieliśmy do tego niejako dojrzeć. – Jest to fenomen wynikający z jakichś rosnących naszych chyba zdolności. Być może (…) ewolucja na poziomie biologicznym gdzieś również tutaj odgrywa rolę – mówi prof. Andrzej Rozwadowski, archeolog z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu. W odcinku rozmawiamy o sztuce naskalnej, która jest fenomenem globalnym, długotrwałym, który jeszcze się nie zakończył!

Czytaj dalej „Sztuka naskalna – co chcieli nam powiedzieć ludzie prehistoryczni”

Opublikowane w

Archeolog, zapinki i nieznane archiwum. Oskara Almgren i jego dzieło, służące archeologom do dziś!

Jak mówi dr Agata Chilińska-Früboes (Instytut Archeologii UJ) opowiadając o historii archeologii powinniśmy pokazywać twarze ludzi, którzy tworzyli jej zręby. Oskar Almgren. Postać szwedzkiego badacza z przełomu XIX i XX wieku, jest dziś znana wszystkim archeologom, a zwłaszcza studentom archeologii, którym jego typologia zapinek (fibul) z okresu rzymskiego i czasów tak zwanej wędrówek ludów przysparza często nie lada kłopotu.

Czytaj dalej „Archeolog, zapinki i nieznane archiwum. Oskara Almgren i jego dzieło, służące archeologom do dziś!”

Opublikowane w

O starożytnych nurkach apnea. Cześć pierwsza – sekrety oliwy

Trudno przesądzać, jak wcześnie człowiek nauczył się nurkować. I zatem od kiedy możemy mówić o pierwszych nurkach. Można się jednak domyślać, że działo się tak od czasu, w którym zaczęto korzystać z wody nie tylko jako płynu niezbędnego do życia, ale także środowiska obfitującego w rozliczne bogactwa. Naturalnie, pewną rolę odgrywał tu klimat, trudno sobie bowiem wyobrazić dłuższe nurkowania w bardzo zimnych wodach, bez możliwości zabezpieczenia termicznego.

Czytaj dalej „O starożytnych nurkach apnea. Cześć pierwsza – sekrety oliwy”

Opublikowane w

#cokryjeziemia Opowieści z Lubelszczyzny

Nowy cykl filmowy „Co kryje ziemia. Opowieści z Lubelszczyzny” pokazuje współczesną archeologię regionu bez mitu „poszukiwaczy skarbów”, za to z technologią, laboratoriami i codzienną pracą w terenie. To część projektu UMCS „Od epoki kamienia po Wielką Wojnę – archeologia Lubelszczyzny”, który ma popularyzować wiedzę o dziedzictwie archeologicznym i jego ochronie, a także opowiadać dzieje regionu w przystępnej formie krótkich odcinków.

Archeologia Lubelszczyzny na wyciągnięcie ręki! Naukowcy UMCS zachęcają do śledzenia swoich działańAutor: Instytut Archeologii UMCS/ Materiały prasowe
Archeologia Lubelszczyzny na wyciągnięcie ręki! Naukowcy UMCS zachęcają do śledzenia swoich działań
Autor: Instytut Archeologii UMCS/ Materiały prasowe

Czytaj dalej „#cokryjeziemia Opowieści z Lubelszczyzny”

Opublikowane w

Podcast Blazing the Trail

Nowy podcast „Blazing the Trail” – epicka wyprawa do początków ludzkości. Zapraszamy do odkrycia fascynującej opowieści o tym, co sprawiło, że staliśmy się ludźmi! „Blazing the Trail” to pięcioodcinkowy podcast, w którego produkcję zaangażował się Uniwersytet Wrocławski, współpracując z cenionymi partnerami: Breakthru Films, Australian Museum, Uniwersytetem w Sydney i Uniwersytetem w Liverpoolu. Dzięki tej międzynarodowej współpracy powstała wyjątkowa seria, która zabiera słuchaczy w podróż śladami naszych najstarszych przodków – od początków w Afryce po globalne rozprzestrzenienie się współczesnych ludzi.

Czytaj dalej „Podcast Blazing the Trail”

Opublikowane w

„Chcemy zbadać, kiedy Neandertalczyk mieszkał w okolicach Radomia i Zwolenia”

Na temat odkryć archeologicznych w Zwoleniu, sposobach badań i tym, co naukowcy znaleźli i na co polski Neandertalczyk polował opowiadali dr hab. Katarzyna Pyżewicz – Wydział Archeologii UW i  dr Witold Grużdź – Państwowe Muzeum Archeologicznej w Warszawie.

Czytaj dalej „„Chcemy zbadać, kiedy Neandertalczyk mieszkał w okolicach Radomia i Zwolenia””

Opublikowane w

Ozdoba z chrząszczy. Unikatowe znalezisko z cmentarzyska ciałopalnego w Domasławiu

Biżuteria wykonywana zarówno z materiałów organicznych, jak i nieorganicznych jest jednym z najwcześniejszych i najpopularniejszych materialnych świadectw ludzkiej aktywności i kultury odkrywanych na stanowiskach archeologicznych na całym świecie. Kiedy słyszymy biżuteria, myślimy o tej wykonanej z cennych metali, kamieni szlachetnych lub muszli. Ale okazuje się, że nasi przodkowie wykonywali ozdoby wykorzystując zaskakująco szeroką gamę materiałów. W trakcie badań nad pochówkami z rozległej nekropoli kultury łużyckiej w Domasławiu, polscy naukowcy natrafili na dowody celowego deponowania w grobie chitynowych pancerzy chrząszczy nanizanych na źdźbło trawy. To wyjątkowe odkrycie rzuca nowe światło na kulturę społeczności zamieszkujących tereny Dolnego Śląska we wczesnej epoce żelaza.

Czytaj dalej „Ozdoba z chrząszczy. Unikatowe znalezisko z cmentarzyska ciałopalnego w Domasławiu”