Zeskanowali ruiny kościoła w Trzęsaczu

Trójwymiarową dokumentację słynnych, nadbałtyckich ruin kościoła św. Mikołaja w Trzęsaczu (woj. zachodniopomorskie) wykonali archeolodzy z Uniwersytetu Warszawskiego.

trzesacz 1870Kościół w Trzęsaczu zbudowano na przełomie XIV/XV w. około 2 km od morza. Tak prezentował się w 1870 r. Cztery lata później odprawiono w nim ostatnią mszę i zamknięto. Przez następne 120 lat morze zabierało fragmenty zabytku aż została tylko jedna ściana

– To pierwsza naukowa dokumentacja unikatowego zabytku – wyjaśniła PAP Martyna Sałek z Gminnego Ośrodka Kultury w Rewalu, które sprawuje merytoryczną pieczę nad kościołem. – Dzięki temu – jeśli konstrukcji cokolwiek by się stało – dla potomnych dostępny będzie ślad naukowy, który po nich pozostanie – dodała.

Do tej pory nie prowadzono żadnych prac naukowych na terenie zabytku – analiz architektonicznych czy archeologicznych.

KosciolTrzesaczZabezpieczeniePierwsze próby ratowania kościoła podejmowano już w XVIII w. Skuteczne (jak na razie) okazały się dopiero szeroko zakrojone prace przeprowadzone na początku XXI w. Fot. Remigiusz Józefowicz, Creative Commons

– Poza szczegółowymi planami i inwentaryzacją uszkodzeń ściany, zrobiliśmy również szereg zdjęć panoramicznych, które gmina może wykorzystać przy promocji obiektu – powiedziała PAP kierownik pracowni skanerów 3D w Instytucie Archeologii UW, Marta Bura.

Do ostatniej katastrofy w obrębie kościoła doszło w 1994 roku – morze zabrało kolejny fragment ściany. Wtedy podjęto decyzję o profesjonalnym zabezpieczeniu klifu, które do dzisiaj zapewnia zabytkowi skuteczną ochronę.

trzesaczUzyskana za pomocą skanowania laserowego chmura punktów przedstawiająca zachowane resztki południowej ściany kościoła. Wbrew pozorom taka forma dokumentacji pozwala zachować dużo więcej informacji o zabytku niż zwykłe zdjęcie. Oprac. M. Bura

Jak wyjaśniła Martyna Sałek, Gmina Rewal obecnie zamierza dokonać hydrofobizacji ścian ruiny – czyli zabezpieczyć cegły od rozpadu w wyniku zasolenia. Z uwagi na to, że jest to proces kosztowny, poszukiwane będą zewnętrzne środki na ten cel.

– Niezbędna w wielu konkursach jest szczegółowa dokumentacja obiektu – dlatego trójwymiarowe skany mogą przyczynić się w ten sposób do uratowania zabytku – dodała.

KosciolTrzesaczTa sama strona ściany na normalnym zdjęciu. Fot. Remigiusz Józefowicz, Creative Commons

Ruiny kościoła św. Mikołaja w Trzęsaczu obecnie znajdują się nad samym Morzem Bałtyckim – na klifie. W średniowieczu położony był jeszcze w centrum wsi, prawie 2 km od brzegu. Z czasem Bałtyk coraz bardziej wcinał się w ląd.

W 1750 r. dystans dzielący morze od zabytku wynosił 50 m, a w 1806 – już 15 m. W 1874 r. w kościele odprawiono ostatnie nabożeństwo i budynek został zamknięty, gdyż groził zawaleniem. W 1900 roku nastąpiły pierwsze, małe osunięcia, a w 1901 roku runęła już cała północna ściana. Przez następne lata morze powoli porywało kościół. Ostatnie osunięcie miało miejsce w 1994 roku, kiedy runęła połowa ściany południowej. Od tego czasu długa na 12 metrów ściana stoi na stromym klifie i skutecznie opiera się zgubnemu działaniu warunków atmosferycznych.

Tekst pochodzi z serwisu Nauka w Polsce.

NędzaUjdzie w tłumieŚrednieDobreBardzo dobreRewelacja (Oddanych głosów: 8, średnia ocen: 6,00 na 6)
Loading...