Prehistoryczne malowidła wysoko w Alpach

2133 m n.p.m. archeolodzy natrafili na schronisko skalne, którego sklepienie zdobią skromne przedstawienia wykonane czerwonym barwnikiem. To najwyżej położone prehistoryczne naskalne malowidła zwierząt jakie odkryto w Europie.

Abri Faravel 5

Widok z wnętrza schroniska. Kolory malowideł wzmocnione cyfrowo. Fot. Loïc Damelet, CNRS/Centre Camille Jullian; C. Defrasne

Położone w Alpach Francuskich schronisko skalne Abri Faravel archeolodzy odkryli w 2010 r. Dokonał tego zespół z University of York, który we współpracy z francuskimi naukowcami bada od kilkunastu lat dawne ślady aktywności ludzi na terenie Parku Narodowego Écrins.

Abri Faravel 4

Skanowanie malowideł. Fot. K. Walsh

Naukowcy przebadali ponad 300 miejsc w licznych alpejskich dolinach, analizowali także pyłki znalezione w rdzeniach pobranych z torfowisk i jezior. Zebranie materiałów wymagało wielu długich i męczących wędrówek, ale wysiłek się opłacił. Badacze odkryli zadziwiająco liczne ślady ludzkiej aktywności w wysokich partiach Alp. Najstarsze znaleziska mają nawet 8000 lat. Archeolodzy natrafili między innymi na liczne kamienne zagrody dla zwierząt i ludzkie siedziby. Więcej na ten temat pisałem w dostępnym tylko dla subskrybentów artykule Prehistoryczni pasterze z Alp.

Abri Faravel 3

Plan sklepienia schroniska Abri Faravel. Rys. C. Defrasne

Do najciekawszych śladów bytności dawnych ludzi w wysokich Alpach należą niewątpliwie malunki w Abri Faravel. Aby dokładnie przebadać malowidła, archeolodzy na własnych plecach przynieśli do schroniska dwa skanery (laserowy i światła białego), a także akumulatory potrzebne do zasilania urządzeń. Wysiłek ten pozwolił uzyskać wysokiej jakości dokumentację niewyraźnych i mocno wypłowiałych malunków.

Abri Faravel 2

Płaskowyż Faravel. Biała strzałka w środku kadru wskazuje schronisko. Fot. K. Walsh

Niestety, niemożliwe jest precyzyjne datowanie malowideł. Porównania z lepiej wydatowanymi dziełami z innych stanowisk wskazują, że najbardziej przypominają one malunki sprzed około 2-4 tys. lat temu. W schronisku i w jego pobliżu badacze znaleźli ślady bytności mezolitycznych łowców-zbieraczy, ludności neolitycznej (niedaleko schroniska leżała typowa dla tego okresu siekiera z gładzonego kamienia), a także drobne zabytki z epoki żelaza (ceramika), czasów rzymskich (fibula) i średniowiecza (przedmioty metalowe).

Porównania z lepiej zachowanymi malowidłami pozwalają przypuszczać, że sklepienie schroniska ozdobiono sceną polowania na jelenie prowadzonego być może z użyciem psów, a także grubymi paroma grupami linii.

Abri Faravel 1

Malowidła na zdjęciach normalnym i ze wzmocnionymi niektórymi kolorami. Fot. C. Defrasne

– Dzień, w którym odkryliśmy te malowidła, był niezaprzeczalnie szczytowym momentem programu badawczego – mówi dr Kevin Walsh. – Myśleliśmy, że możemy znaleźć jakieś ryty, jak w Vallée des Merveilles, ale nigdy nie spodziewaliśmy się natrafić na prehistoryczne malowidła w rejonie z tak nielicznymi naturalnymi schronieniami.

Wyniki badań ukazały się w „Internet Archaeology”

Walsh, K. et al. (2016) Interpreting the Rock Paintings of Abri Faravel: laser and white-light scanning at 2,133m in the southern French Alps, Internet Archaeology 42. http://dx.doi.org/10.11141/ia.42.1

Komunikat prasowy University of York.

NędzaUjdzie w tłumieŚrednieDobreBardzo dobreRewelacja (Oddanych głosów: 7, średnia ocen: 5,86 na 6)
Loading...