Wyjście z Afryki i Półwysep Arabski – historia coraz bardziej intrygująca

Czy opuszczający Afrykę Homo sapiens mogli spotkać inne grupy ludzi już na terenie Półwyspu Arabskiego? Najnowsze analizy kamiennych narzędzi odkrytych w Arabii Saudyjskiej czynią taki scenariusz całkiem możliwym.

Półwysep arabski PD

Z roku na rok przybywa dowodów na to, że Półwysep Arabski odegrał ważną rolę w opanowaniu świata przez naszych przodków

Homo sapiens wyewoluowali w Afryce około 200 tys. lat temu. Z czasem niektórzy z nich opuścili Czarny Ląd i dotarli do Azji, Europy i na inne kontynenty.

To słynne wyjście z Afryki było od dawna datowane na mniej więcej 70-40 tys. lat temu. Jednak w ostatnich latach pojawiło się trochę znalezisk, które nie pasowały do tej wizji.

W kwietniu tego roku zespół naukowców z Niemiec, Francji i Włoch w oparciu o analizy danych genetycznych i antropologicznych 10 populacji z Afryki, Azji oraz Australii i Oceanii stwierdził, że Homo sapiens mogli zacząć podbój świata już nawet 130 tys. lat temu i opuszczali Czarny Ląd w kilku falach.

Na podobny scenariusz wskazywały też już od paru lat odkrycia narzędzi kamiennych na Półwyspie Arabskim, których wiek badacze szacowali na nawet ponad 100 tys. lat. Jednak ze względu na to, że wraz z nimi nie znaleziono żadnych ludzkich kości, nie było pewności, kto jest twórcą tych wyrobów. W Azji mieszkali już bowiem potomkowie innych gatunków ludzi, którzy opuścili Afrykę setki tysięcy lat wcześniej. Na Bliskim Wschodzie byli chociażby neandertalczycy.

Dlatego zespół archeologów z francuskiego Université de Bordeaux i brytyjskiego University of Oxford przeprowadził szczegółowe analizy porównawcze kamiennych narzędzi odkrytych w okolicach jeziora Jubbah na pustyni Nefud w północnej Arabii Saudyjskiej z zabytkami znalezionymi w latach 60. XX w. w północno-wschodniej Afryce, które są z pewnością dziełem Homo sapiens. Oba porównywane zestawy ludzkich wyrobów pochodziły sprzed 125-70 tys. lat

Narzędzia znalezione na dwóch stanowiskach z pustyni Nefud były niemal identyczne z tymi z Afryki. Zauważone różnice były w ocenie badaczy spowodowane najpewniej korzystaniem z innych surowców. Jest więc wysoce prawdopodobne, że są one dziełem przybyłych z Czarnego Lądu Homo sapiens.

Natomiast zabytki z trzeciego stanowiska różniły się znacząco zarówno od narzędzi afrykańskich, jak i od wyrobów z pozostałych dwóch stanowisk w Juddah.

W ocenie badaczy, to niespodziewane zróżnicowanie w kamiennych narzędziach wskazuje na bardziej złożoną sytuację demograficzną w tym regionie, niż dotąd podejrzewano.

Niestety, z braku ludzkich kości nie da się na razie powiedzieć, czy te odmienne wyroby są dziełem jakiejś innej linii ludzi (przybyłej np. z głębi Azji), czy też doszło już do tak znaczącego zróżnicowania narzędzi Homo sapiens. W ocenie Eleanor Scerri z Université de Bordeaux nie można jednak wykluczyć, że na Półwyspie Arabskim spotykali się przedstawiciele różnych linii ludzi.

W tamtych czasach był to bowiem zdecydowanie bardziej atrakcyjny teren niż dzisiaj. Było tam więcej obszarów trawiastych, roślinności sawannowej i przede wszystkim rzek, wzdłuż których mogli przemieszczać się nie tylko migrujący z Afryki Homo sapiens, ale też ludzie żyjący w Azji od setek tysięcy lat. Jest więc możliwe, że już w Arabii doszło do pierwszych przypadków mieszania się naszych afrykańskich przodków z azjatyckimi krewniakami. Z dotychczasowych badań genetycznych wynika bowiem, że neandertalskie geny pojawiły się w naszym DNA już gdzieś na Bliskim Wschodzie.

Wyniki badań ukazały się w Journal of Human Evolution.

Eleanor M.L. Scerri, Huw S. Groucutt, Richard P. Jennings, Michael D. Petraglia, Unexpected technological heterogeneity in northern Arabia indicates complex Late Pleistocene demography at the gateway to Asia, Journal of Human Evolution, available online 8 August 2014, In Press

O badaniach napisał także serwisu Live Science.

NędzaUjdzie w tłumieŚrednieDobreBardzo dobreRewelacja (Oddanych głosów: 27, średnia ocen: 5,63 na 6)
Loading...