Dziadek do orzechów okazał się krową. Co jadł Paranthropus boisei?

Australopithecus_boisei_skull

Paranthropus boisei przezwany przez naukowców „dziadkiem do orzechów” wcale nie jadł orzechów. Wiele lat temu naukowcy uznali, że masywne szczęki i niezwykle szerokie zęby trzonowe służyły temu praczłowiekowi do miażdżenia orzechów, nasion i twardych owoców.

Kilka lat temu analizy rys na zębach tych istot wykazały jednak, że najpewniej żywiły się głównie trawą. Było to ogromne zaskoczenie nie tylko dlatego, że wcześniej zakładano coś innego, ale również dlatego, że nikt się nie spodziewał, by jakieś naczelne mogły opierać dietę na tych roślinach.

– Uczciwie powiedziawszy nie spodziewaliśmy się znaleźć wśród naczelnych odpowiednika krowy – przyznaje antropolog Matt Sponheimer z Uniwersytetu Colorado w Boulder.

Po tak sensacyjnym wyniku naukowcy uznali za konieczne zweryfikowanie badań inną metodą. W PNAS ukazały się właśnie wyniki analiz izotopowych szkliwa 22 zębów Paranthropus boisei. Takie badania pozwalają ustalić rodzaj roślin, które jadł właściciel zębów. Okazało się, że 77 proc. diety osobników, od których pochodziły zęby, stanowiły trawy i turzycowate.

Badacze porównali jeszcze uzyskane wyniki z podobnymi badaniami zębów zebr, hipopotamów i guźców, które żyły w tych samych czasach, co nasz naczelny trawożerca. Okazało się, że izotopy ze szkliwa tych zwierząt dają w zasadzie takie same wyniki.

Szerokie trzonowce i mocne szczęki Paranthropus boisei służyły więc do żucia dużych kęp traw, a nie miażdżenia orzechów.

Paranthropus boisei był odległym kuzynem ludzi. Z dotychczasowych odkryć wynika, że tak jak Homo był potomkiem australopiteków. Wymarł około 1,2 mln lat temu.

Możliwe, że zwyczaj jedzenia trawy odziedziczył po australopitekach. Rysy charakterystyczne dla tego pożywienia zidentyfikowano również na zębach Australopithecus afarensis i Australopithecus anamensis.

Na zdjęciu: Odlew czaszki Paranthropus boisei („Dziadka do orzechów”) znalezionej w 1959 w wąwozie Olduvai w Tanzanii. Zdjęcie na licencji Creative Commons. Autor: Durova.

Cerling, T., Mbua, E., Kirera, F., Manthi, F., Grine, F., Leakey, M., Sponheimer, M., & Uno, K. (2011). Diet of Paranthropus boisei in the early Pleistocene of East Africa Proceedings of the National Academy of Sciences DOI: 10.1073/pnas.1104627108

Z łatwiej dostępnych materiałów polecam komunikat prasowy Uniwersytetu Colorado w Boulder