Padł kolejny mit dotyczący neandertalczyków

Jedną z najbardziej charakterystycznych cech neandertalczyków jest ich bardzo szeroki nos. Od ponad stu lat twierdzono, że miał on wraz z dużo większymi zatokami przynosowymi umożliwiać neandertalczykom ogrzewanie wdychanego zimnego powietrza.

Rekonstrukcja neandertalczyka. Zdjęcie na licencji Creative Commons. Autor: כ.אלון

Zespół pod kierownictwem dr. Todda C. Rae’a z Uniwersytetu Roehampton postanowił sprawdzić, czy rzeczywiście tak jest. Okazało się bowiem, że nikt dotąd nie zrobił dokładnych porównań zatok przynosowych obu gatunków ludzi.

Badacze wzięli do porównań 9 neandertalskich czaszek sprzed ponad 28 tysięcy lat i 4 czaszki Homo sapiens sprzed 1500-300 lat pochodzące ze stanowisk archeologicznych na Litwie. Naukowcy celowo nie wybrali czaszek współczesnych Homo sapiens, gdyż w ich wypadku mogło już dojść do pewnych zmian związanych z powszechnym stosowaniem ogrzewania.

Naukowcy zrobili dwuwymiarowe obrazy wnętrza czaszek za pomocą promieni rentgena i trójwymiarowe skany za pomocą tomografu komputerowego. Przeprowadzone pomiary wykazały, że zatoki przynosowe neandertalczyków rzeczywiście są większe niż u Homo sapiens, ale różnica ta jest proporcjonalna do różnicy w rozmiarze samych czaszek. Inaczej powiedziawszy neandertalczycy mieli większe zatoki, bo mieli większe czaszki.

Badacze wskazują również, że współczesne populacje ludzi (np. Inuici) i zwierząt żyjące na terenach arktycznych nie wykazują przystosowania, które przypisywano neandertalczykom.

Zdaniem naukowców konkluzja wydaje się być oczywista. Szerokie nosy naszych wymarłych kuzynów nie mają nic wspólnego z przystosowaniem do zimnego klimatu, a ich zatoki przynosowe nie różnią się od naszych.

Wyniki badań ukazały się w Journal of Human Evolution.

Rae, T., Koppe, T., & Stringer, C. (2011). The Neanderthal face is not cold adapted Journal of Human Evolution, 60 (2), 234-239 DOI: 10.1016/j.jhevol.2010.10.003

Wśród łatwiej dostępnych materiałów na ten temat polecam tekst w PhysOrg.