Sekret posągów z Wyspy Wielkanocnej

Dziesiątki lat temu badacze Wyspy Wielkanocnej (Rapa Nui), a wśród nich Thor Heyerdahl uznali, że posągi moai, z których słynie wyspa, były transportowane drogami. Wzdłuż zbudowanych kilka stuleci temu tras leżało wiele posągów, które wedle tej hipotezy porzucono podczas transportu. Jak tłumaczono, przesuwanie ciężkich rzeźb było bardzo trudne i często miejscowi zniechęcali się po drodze. Teraz archeolodzy podważają tę hipotezę.

Zakryte częściowo ziemią moai na zboczu Rano Raraku

Badacze, dr Sue Hamilton z University College London i dr Colin Richards z Uniwersytetu w Manchesterze, uważają, że system dróg stworzony przez mieszkańców Rapa Nui miał przede wszystkim charakter ceremonialny. A dziesiątki leżących obok nich moai nigdy nie zostały porzucone, ale były ustawione wzdłuż tych dróg. Podczas badań geofizycznych naukowcy zlokalizowali postumenty, na których stały niegdyś te „porzucone” posągi.

Zbudowane kilkaset lat temu drogi łączą wybrzeże z kamieniołomami, w których wykuwano posągi oraz nakładane na nie kamienne czapy.

Jak twierdzą brytyjscy naukowcy, ich badania obalają hipotezę, którą Heyerdahl przedstawił w 1958 r. Potwierdzają one natomiast mało znaną hipotezę brytyjskiej archeolog Katherine Routledge, która w 1914 r. stwierdziła. że drogi były ceremonialnymi alejami.

Zdaniem dwójki archeologów drogi prowadzą z różnych stron wyspy do wulkanu Rano Raraku, gdzie wykuwano moai. Ich zdaniem stożek wulkanu był uważany za wejście do świata podziemnego. Dlatego Rano Raraku nie było tylko kamieniołomem, ale też miejscem świętym.

Badacze wskazują też, że im bliżej kamieniołomu, tym więcej posągów jest przy drodze. Świadczy to ich zdaniem o rosnącym poziomie świętości. Posągi są zwrócone twarzą do osób idących do wulkanu.

– Szokujące jest to, że Heyerdahl znalazł pewne dowody wskazujące na istnienie platform przy drogach. Ale jak wielu badaczy, był tak przywiązany do hipotezy o transportowym przeznaczeniu dróg, że kompletnie zignorował te dowody – mówi Sue Hamilton.

Na podstawie informacji prasowej opublikowanej w EurekAlert.

To nie pierwsza hipoteza Heyerdahla dotycząca Rapa Nui, którą obalają współcześni badacze. Coraz więcej wskazuje na to, że stworzona w połowie XX wieku wizja dziejów tej niezwykłej wyspy jest mocno nieprawdziwa. Zastosowanie nowych metod badawczych (np. genetyki, dokładniejszych datowań, czy prospekcji geofizycznej) poddaje snute niegdyś na słabych przesłankach hipotezy bardzo ciężkim próbom.

Więcej o Rapa Nui i badaniach na wyspie w moim tekście sprzed prawie 4 lat: Rapa Nui: zagłada raju.