Więcej dowodów na wczesne udomowienie konia

Ponad dwa lata temu pisałem o badaniach w Kazachstanie, które przyniosły najstarszy dowód udomowienia konia. Amerykańscy naukowcy ustalili, że ziemia w miejscach, gdzie 5500 lat temu były zagrody, ma skład chemiczny wskazujący na to, że trafiła do niej duża ilość końskich odchodów.

kazakh_shepard_with_dogs_and_horse

Razem od tysięcy lat. Kazachski pasterz i jego towarzysze na stepie, luty 2004 r. Zdjęcie na licencji GNU FDL. Autor: Airunp.

Nie był to bardzo silny argument, ale teraz naukowcy mają kolejne trzy i to dużo mocniejsze dowody udomowienia konia co najmniej 5500 lat temu. Opisali je w najnowszym „Science„.

Tym razem w badaniach w osadzie kultury Botai w Krasnym Jarze w Kazachstanie uczestniczyli nie tylko Amerykanie, ale też naukowcy z Wielkiej Brytanii, Kazachstanu i Rosji.

Pierwszy nowy dowód na to, że konie z Krasnego Jaru były udomowione, to ich szkielety. Dokładne badania pozwoliły stwierdzić, że są one dużo bardziej podobne do koścca udomowionych koni z epoki brązu, niż do dzikich przedstawicieli tych pięknych zwierząt z paleolitu.

Naukowcy zidentyfikowali też w szczątkach koni z Krasnego Jaru zmiany patologiczne wywołane używaniem uprzęży. Są to m.in. charakterystyczne ślady po wędzidle wkładanym do pyska konia. Oznacza, to że prehistoryczni mieszkańcy Kazachstanu najpewniej jeździli konno już 5500 lat temu. Jest to dowód szalenie cenny. Wczesna uprząż była robiona wyłącznie z materiałów organicznych i do naszych czasów nie przetrwała.

Trzeciego dowodu dostarczyła ceramika ludzi kultury Botai. Naukowcy znaleźli na naczyniach mikroskopijne pozostałości po tłuszczu z końskiego mleka. Najpewniej więc dawni mieszkańcy Kazachstanu, tak jak współcześni, pili mleko końskie. Być może nawet w formie sfermentowanego napoju zwanego kumysem, który od niepamiętnych czasów jest niezwykle popularny na azjatyckich stepach.

Wszystkie te dowody są o tysiąc lat starsze od najwcześniejszych dotąd znanych. Nie pozwalają jednak stwierdzić, że to w Kazachstanie udomowiono pierwsze konie. Jest bowiem bardzo prawdopodobne, że dokonano tego jeszcze wcześniej. Naukowcy uważają, że doszło do tego gdzieś między dzisiejszą Ukrainą a Kazachstanem. Niestety dowody tego zdarzenia są bardzo trudne do znalezienia i dlatego wyniki badań w Krasnym Jarze są niezwykle cenne dla nauki.

Skorzystałem z tekstu w EurekAlert. A tak wyglądała wioska ludzi kultury Botai.