Polacy badają zmiany klimatu w starożytnym Egipcie

4200 lat temu dla pierwszych cywilizacji nastały złe czasy. W Egipcie władza faraonów radykalnie osłabła, a ludność nękał głód, w Mezopotamii rozpadło się państwo akadyjskie, a w dalekich Indiach upadła miejska cywilizacja doliny Indusu.

Jezioro Mariut 2

Jezioro Mariut w północnej części delty Nilu. Fot. dzięki uprzejmości dr. Fabiana Welca

Naukowcy od dawna podejrzewali, że wszystkie te problemy wywołały drastyczne zmiany klimatu, z którymi nie mogły sobie poradzić oparte na rolnictwie wczesne cywilizacje.

By lepiej poznać wpływ klimatu w tym okresie, zespół polskich naukowców zamierza precyzyjnie odtworzyć warunki panujące wówczas w dorzeczu Nilu. W tym celu powstał pionierski program badawczy – Nile Climate Change Project (NCCP).

W skład zespołu wchodzą: prof. Leszek Marks (kierownik projektu, Zakład Geologii Klimatycznej Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego), prof. Alaa Salem (koordynator projektu ze strony egipskiej, Wydział Nauk o Ziemi Uniwersytetu Kafr el Sheik w Delcie Nilu), dr Fabian Welc (koordynator projektu ze strony polskiej, Instytut Archeologii Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego) oraz prof. Jerzy Nitychoruk, wybitny specjalista od badań osadów jeziornych (Zakład Geologii Klimatycznej Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego). Projekt będzie również wspomagać wielu innych uczonych z Polski, Egiptu oraz Chin.

Jezioro Qarun w oazie Fajum

Jezioro Qarun w oazie Fajum. Fot. dzięki uprzejmości dr. Fabiana Welca

Naukowcy planują przeprowadzić serię pełnordzeniowanych otworów wiertniczych głębokich do 40 m. Odwierty będą prowadzone w pobliżu jezior Mariut, El Brolus i El Manzija w północnej części delty Nilu oraz Jeziora Karun (Birkat Qaroun) w Oazie Fajum.

Badacze szacują, że pozyskane rdzenie osadów jeziornych pozwolą pozyskać około 2000 próbek, które będą poddane specjalistycznym badaniom litologicznym, paleoklimatycznym, paleoekologicznym i chronostratygraficznym. Członkowie projektu zamierzają przeprowadzić kompleksowe analizy m.in. litologiczne, pyłkowe i makroszczątków roślinnych, fito- i zooplanktonu, malakologiczne, dendro- i warwochronologiczne, zawartości izotopów tlenu i węgla, podatności magnetycznej oraz datowanie metodami radiowęgla i innymi jeśli będzie to konieczne.

Sprzęt wietniczy używany w projekcie NCCP

Sprzęt wiertniczy używany w projekcie. Fot. dzięki uprzejmości dr. Fabiana Welca

Badania te powinny stworzyć dość dokładny obraz zmian klimatycznych w skali lokalnej (Egipt) i regionalnej (północno-wschodnia Afryka). Naukowcy powiążą go następnie z poszczególnymi fazami rozwoju cywilizacji starożytnego Egiptu, szczególnie w kontekście nagłych i katastrofalnych w skutkach zmian klimatycznych w środkowym i późnym holocenie, wiązanych z tzw. trzecim wydarzeniem Bonda ok. 4200 lat temu. To pozwoli lepiej zrozumieć wpływ klimatu na załamanie się egipskiego Starego Państwa.

Trzyletni projekt będzie realizowany dzięki grantowi, który przyznało Narodowe Centrum Nauki dla Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego. Przedsięwzięcie wspiera logistycznie Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego poprzez swoją stację badawczą w Kairze.

NędzaUjdzie w tłumieŚrednieDobreBardzo dobreRewelacja (Oddanych głosów: 14, średnia ocen: 4,86 na 6)
Loading...