Piktowie mieli własne pismo?

Pod nazwą Piktowie kryje się grupa ludów pochodzenia celtyckiego, które w późnej starożytności i we wczesnym średniowieczu żyły na terenach dzisiejszej Szkocji. Wzmianki o nich pochodzą ze źródeł rzymskich, anglo-saskich i irlandzkich. Sami nie zostawili po sobie zbyt wielu informacji.

Piktyjski kamień z Aberlemno. Na samej górze widać tajemnicze symbole, m.in. zygzak z prostokątem i potrójny dysk. Poniżej nieznany artysta ukazał jakieś starcie zbrojnych. Zdjęcie na licencji Creative Commons. Autor: Anne Burgess. (druga strona tego kamienia)

Jedną z najbardziej znanych materialnych pozostałości po Piktach są setki kamieni pokrytych płaskorzeźbionymi postaciami ludzi, zwierząt, a także przeróżnymi symbolami. Trzech brytyjskich naukowców uznało właśnie, że symbole te są piktyjskim pismem.

Naukowcy uważają tak w oparciu o matematyczne analizy wyrzeźbionych symboli. Korzystając ze wzoru znanego jako entropia Shannona badacze stwierdzili, że jest nieprawdopodobne, by spotykane na kamieniach symbole miały charakter przypadkowy albo były znakami o charakterze heraldycznym. Mają one za to charakterystykę języka pisanego, mimo że zazwyczaj piktyjskie „napisy” składają się z 1-3 symboli.

Kolejny piktyjski kamień z Aberlemno. Znów widzimy na nim zygzak, a także węża i kilka dysków. Zdjęcie na licencji Creative Commons. Autor: DLloyd

Zdaniem naukowców symbole najprawdopodobniej reprezentują całe wyrazy. Nikłe są jednak na razie szanse, że uda się rozgryźć to pismo. Język Piktów jest dla nas prawie całkowitą zagadką, a tak krótkie zestawy znaków w praktyce uniemożliwiają odszyfrowanie ich znaczenia.

Rob Lee, Philip Jonathan, and Pauline Ziman, Pictish symbols revealed as a written language through application of Shannon entropy, Proc. R. Soc. A published online before print March 31, 2010, doi:10.1098/rspa.2010.0041

O badaniach napisało m.in. Discovery News.