W Afganistanie znaleziono najstarsze farby olejne

Uznawaliśmy je za genialny wynalazek europejskich malarzy rozpowszechniony w XV w. Jednak już w połowie VII w. farb olejnych używali artyści, którzy ozdabiali malunkami jaskinie w afgańskim Bamjan. O tym, że o wiele stuleci wyprzedzili europejskich mistrzów malarstwa, dowiedzieliśmy się dzięki analizie próbek farb pobranych z jaskiń.

Bamjan. Widać niszę po zniszczonym przez talibów gigantycznym posągu Buddy oraz dziesiątki jaskiń wykutych w skalnym zboczu. Autor: Tracy Hunter. Zdjęcie na licencji Creative Commons Attribution 2.0

Bamjan było niegdyś wielkim buddyjskim centrum religijnym. Od upadku talibów w 2001 r. naukowcy z USA, Europy i Japonii ratują tysiące bezcennych malunków przedstawiających m.in. siedzącego Buddę, małpy, ludzi i mityczne stworzenia. Styl dzieł wskazuje na chińskie i indyjskie wpływy.

Getty Conservation Institute z Los Angeles (USA) przebadał 53 próbki farb pobrane z jaskiń. W 19 znalazł olej. – Różne rodzaje oleju były użyte z tak zaawansowaną techniką, że czułam jakbym patrzyła na włoskie obrazy z XIV-XV w. – mówiła dziennikarzom uczestnicząca w badaniach Yoko Taniguchi.

Malowidła z Bamjan są najstarszym przykładem użycia farb olejnych. Nie wiemy jednak na razie czy trafiły one na nasz kontynent ze wschodu, czy też europejscy malarze wynaleźli je niezależnie.

Na podstawie IOL. Więcej o Bamjan.