Mur z Karnaku i upadek pewnej teorii

Starożytny mur odkryty niedawno przed głównym wejściem do słynnej świątyni Amona w Karnaku wprawił specjalistów w zdumienie. Okazało się bowiem, że ich dotychczasowe założenia, co do wyglądu terenu przed świątynią, były błędne.

W oparciu o malunki z prywatnych grobów z czasów XVIII dynastii (ok. 3550-3300 lat temu) uznali niegdyś, że przed głównym wejściem do najważniejszej świątyni Egiptu (tzw. pierwszym pylonem) znajdował się duży basen połączony kanałem z Nilem. Gdy w latach 70. archeolodzy natrafili przed świątynią na pozostałości wielkiego wapiennego muru, uznali, że to koniec basenu. Jednak w styczniu tego roku odkryto przypadkiem kolejny odcinek tego muru i założenie okazało się nic niewarte. Nowoodkryty odcinek jest bowiem za daleko, by mógł być częścią ścian basenu.

Główne wejście do świątyni w Karnaku, czyli tzw. pierwszy pylon

Zdaniem archeologów potężny mur (ma 2,5 m grubości i 7 m wysokości) chronił świątynię przed wodami Nilu, który, jak wykazały badania osadów u podstawy muru, płynął niegdyś bardzo blisko świątyni. Dotąd naukowcy zakładali, że w czasach faraonów koryto rzeki znajdowało się mniej więcej tam, gdzie teraz, czyli około 200 metrów od świątyni.

Znany ze starożytnych malunków basen oczywiście istniał, ale zdaniem archeologów był bliżej centrum świątyni i został zasypany podczas jej rozbudowy.

W oparciu o kartusze oraz napisy znalezione na murze specjaliści uznali, że jego budowa zaczęła się w czasach 22 dynastii (945-715 p.n.e) i zakończyła w połowie IV wieku p.n.e. W tym samym stuleciu powstał pierwszy pylon. Jakiś czas potem Nil odsunął się na zachód, a gigantyczny mur przykryły piaski.

Podczas jego odkopywania archeolodzy odsłonili też pozostałości łaźni, które znajdowały się na zewnątrz muru, co oznacza, że musiały powstać, gdy Nil oddalił się już od świątyni. Obok łaźni naukowcy wykopali dzban z 300 monetami z portretami Ptolemeuszy I, II i III, którzy rządzili Egiptem w III wieku p.n.e. Kolejne znalezisko to rampa, na której widniało imię faraona Taharki panującego w VII wieku p.n.e.

Na podstawie National Geographic. Zdjęcia rampy (górne) i łaźni.

Tags: ,